GIA ĐÌNH ĐA MINH

Công vụ Tỉnh hội năm 2011 đã dành riêng chương V cho Gia đình Đa Minh (từ số 207 đến số 224), điều đó nói lên phần nào sự quan tâm và những ưu tư mà Tỉnh hội đã dành cho Gia đình Đa Minh.

Gia đình Đaminh: ngày truyền thống năm 2010

Nhắc đến Gia đình Đa Minh, ta cần làm nổi bật hai yếu tố. Đó là yếu tố Gia đình và yếu tố Đa Minh. Yếu tố Gia đình nói lên mối tương quan liên đới giữa các thành phần với nhau còn yếu tố Đa Minh nêu bật nét đặc trưng của Gia đình này. Qua đó ta thấy Gia đình Đa Minh là:

Một gia đình truyền thống

Nét truyền thống của Gia đình Đa Minh trước hết xuất phát từ một Tổ Phụ. Các thành phần trong Gia đình Đa Minh luôn ý thức mình là con cháu của cha thánh Đa Minh. Gia nhập vào Dòng là tham gia vào một “dòng họ” đã có nguồn gốc từ gần 800 năm nay. Chỉ cần nhìn thấy một biểu tượng (hay huy hiệu) nhỏ là ta có thể cảm nhận một tình cảm thân thuộc dù trước đó chưa hề quen biết. Cái cảm nhận đó xuất phát từ điều gì thiêng liêng như dòng máu trong tim vậy.

Chính vì xuất phát từ cùng một Tổ Phụ nên Gia đình Đa Minh cùng thừa hưởng chung một tinh thần.

Tinh thần đó trước hết là gắn bó với Lời. Mọi người quy tụ với nhau để lắng nghe Lời. Lời mang lại niềm vui, bình an và khích lệ. Lời giúp cho mọi người ý hợp tâm đầu để cùng nhau cử hành phụng vụ và cầu nguyện. Chính nhờ được Lời nuôi dưỡng mà mọi người được tiếp thêm sức sống để xây dựng tình huynh đệ và hiệp thông.

Tinh thần của Gia đình Đa Minh còn là tinh thần học hành. Học hỏi đạo lý và truy tìm chân lý là khát khao không ngừng của mọi thành phần. Chính nhờ việc học hỏi này mà mọi người có cơ may hiểu biết Lời Chúa nhiều hơn, sống tốt đẹp hơn, hữu ích hơn. Việc học còn cho ta thấy rằng kiến thức là biển rộng, do đó ta cần khiêm tốn để cho Chúa Thánh Thần tác động cũng như khiêm nhường học hỏi lẫn nhau. Việc học còn là một sự chuẩn bị tốt để mọi người thi hành sứ vụ của Dòng, đó là giảng thuyết nhằm cứu rỗi các linh hồn.

Ngoài ra, Gia đình Đa Minh còn để lại cho chúng ta một gia sản phong phú. Đó là mọi thành phần đến từ khắp nơi trên thế giới, đó là một bề dầy lịch sử với nhiều đóng góp lớn lao cho Giáo hội phổ quát cũng như Giáo hội địa phương. Chỉ cần nhìn vào danh sách các thánh và chân phước thuộc Dòng là ta cũng dễ dàng nhận ra điều đó. Các ngài xuất thân từ nhiều miền đất khác nhau, sống nhiều thời khác nhau và thuộc mọi thành phần của xã hội. Trong số các thánh Tử đạo Việt Nam, Gia đình Đa Minh đóng góp đông nhất với 38 vị, trong đó có nhiều giáo dân là thành viên của Huynh đoàn giáo dân Đa Minh. Chúng ta có quyền tự hào về nguồn gia sản phong phú này đồng thời có nhiệm vụ tiếp bước cha anh để tiếp nối truyền thống tốt đẹp đó.

Một gia đình phong phú

Công vụ Tỉnh hội 2011 số 207 xác nhận sự hiện diện phong phú và sống động của Gia đình Đa Minh hiện nay. Bên cạnh những hoạt động của anh em, còn có đời sống chiệm niệm của các nữ đan sĩ, sự năng động của các nữ tu, và chứng tá giữa đời của anh chị em Huynh đoàn giáo dân cùng các thành phần khác. Trước hết là những hoạt động của anh em tu sĩ Đa Minh.

Theo truyền thống của Dòng, các anh em tu sĩ vẫn luôn hướng đến sứ vụ là ơn cứu độ các linh hồn qua việc giảng dạy tại các học viện, chủng viện và dòng tu; qua việc viết lách, giảng tĩnh tâm, thường huấn. Giới trẻ và sinh viên cũng là một công việc đang được sự quan tâm đặc biệt của các anh em. Bên cạnh đó, Tỉnh dòng được thành lập từ một Tỉnh dòng truyền giáo và cũng đã nhìn nhận việc truyền giáo như là một ưu tiên của sứ vụ. Ngoài ra nhiều lĩnh vực, nhiều biên cương mới đã và đang được anh em quan tâm rất nhiều như đối thoại liên tôn, nghiên cứu văn hóa, v.v…

Bên cạnh những hoạt động của anh em là đời sống chiêm niệm của các nữ đan sĩ. Chính các chị em đan sĩ là những người sống đời chiêm niệm. Qua đời sống đó, các chị em không ngừng cầu nguyện cho anh em, cho các việc tông đồ.^[1] Mặc dù sống trong đan viện, nhưng các chị em cũng tham dự vào một trách vụ. Trách vụ này được Hiến Pháp xác định rõ: hoạt động cho ơn cứu rỗi các linh hồn bằng việc chiêm niệm và giảng thuyết Lời Chúa. Các chị em hoàn toàn dấn thân cho Lời, Lời ấy được sống trong cộng đoàn, được suy gẫm, được cử hành và được cầu nguyện để hỗ trợ cho lời giảng của anh em.^[2]

Hiện nay, trên thế giới có 170 Hội dòng Đa Minh. Đó là những chị em Đa Minh mà chúng ta thấy họ hiện diện khắp nơi. Các chị dạy học, làm việc trong bệnh xá, là những cộng tác viên trong công tác mục vụ giáo xứ, là người loan báo Tin Mừng nơi vùng sâu vùng xa.^[3] Chính sự hiện diện và những hoạt động tích cực của các chị đã làm tăng thêm vẻ phong phú của Gia đình Đa Minh.

Sau cùng là sự hiện diện sống động qua đời sống chứng tá giữa đời của các anh chị em Huynh đoàn giáo dân cũng như các thành phần khác như các Câu lạc bộ, Hội Mân Côi (Cvth, số 222-224).

Huynh đoàn, niềm tự hào của Tỉnh dòng

Số 211 của Cộng vụ Tỉnh hội 2011 đã khẳng định Huynh đoàn là niềm tự hào của Tỉnh dòng nhờ sức sống mãnh liệt và nhiệt tâm tông đồ.

Trong văn thư châu phê Công vụ Tỉnh hội 2011, Bề trên Tồng quyền Bruno Cadoré đã nhìn nhận “Gia đình Đa Minh tại Việt Nam là gia đình lớn nhất trong toàn Dòng, với trên một trăm ngàn giáo dân Đa Minh và hơn hai ngàn nữ tu hoạt động tông đồ”. Điều đó phần nào nói lên sức sống mãnh liệt cũng như niềm tự hào không chỉ của Tỉnh dòng mà thôi nhưng còn của toàn Dòng nữa.

Tuy nhiên, sức sống mãnh liệt và nhiệt tâm tông đồ của Huynh đoàn không chỉ dừng lại ở con số. Chính những đóng góp rất thực tế và sống động của Huynh đoàn đã nói lên điều đó.

Với các Huynh đoàn ngoài Bắc, sự hiện diện của anh chị em chính là sự hiện diện của Dòng. Dù cho một thời gian dài các anh em tu sĩ không thể có mặt ngoài đó để đồng hành với anh chị em, thế nhưng anh chị em vẫn duy trì và gìn giữ những nét đẹp vốn có, những sinh hoạt cần thiết để rồi ngày nay đại Gia đình lại được đoàn tụ. Chắc hẳn trong thời gian đó, lời cầu nguyện và tình liên đới vẫn không ngừng thể hiện dưới nhiều cách thức khác nhau. Chính vì thế, có thể khẳng định anh chị em chính là niềm tự hào của Tỉnh dòng.

Với các Huynh đoàn trong Nam, anh chị em có nhiều điều kiện thuận lợi hơn, do đó những sinh hoạt của các anh chị mang nhiều nét sinh động và mạnh mẽ hơn, đặc biệt là việc học hỏi và các công tác tông đồ. Trong khía cạnh này, anh chị em chính là những cánh tay dối dài của Tỉnh dòng.

Nói tóm lại, Gia đình Đa Minh gồm nhiều thành phần khác nhau nhưng được liên kết với nhau nhờ sự gắn bó sâu sắc với thánh Tổ Phụ. Tất cả đều khát khao sống đời huynh đệ; tất cả đều đam mê Lời Chúa; tất cả đều chuyên chăm học hành; tất cả đều mong muốn đi loan báo Tin Mừng cho muôn dân và tất cả đều muốn nối kết chiêm niệm đích thực với sứ vụ đích thực. Mỗi thành phần thực hiện điều này theo cách thức riêng của mình, theo một trong những khía cạnh của đoàn sủng Đa Minh. Một đoàn sủng cũng rất đa dạng như lời giảng của Chúa vậy.

Vĩnh Thịnh, O.P.

(CSTMHDDGDĐM tháng 2.2012)